Ik weet niet hoe het met jou zit, maar er is iets magisch aan het moment dat je een fles opent en de eerste bruisende bubbels je tegemoet komen. Ja toch? Dat lichte pssst van de kroonkurk, die subtiele geur van vers fruit en gist - ja, ik vind Pét Nat een feestje in een fles. Maar wat maakt deze wilde, ongefilterde mousserende wijn nou zo anders, misschien wel uniek? Het wordt tijd om dit samen eens te gaan ontdekken, want wat is nou Pét Nat!
Een Oude Methode die Terug is van Nooit Weggeweest
Pét Nat, voluit Pétillant Naturel, wordt gemaakt volgens de Mèthode Ancestrale. Klinkt chic, maar eigenlijk is dit de meest spontane manier om een wijn mousserend te maken. Geen ingewikkelde tweede gisting zoals bij Champagne, maar gewoon bottelen terwijl de eerste gisting nog bezig is. De suikers en gisten doen hun werk in de fles, en voilà: een natuurlijke bruis zonder extra toevoegingen. Het resultaat? Een natuurlijke bruis, zonder toevoegingen of strikte regels. En ja, soms betekent dat de wijn een tikkeltje onvoorspelbaar is, dat maakt het juist ook zo spannend!
Pétillant Naturel
Je hebt vast weleens een fles champagne ontkurkt en genoten van die verfijnde bubbels. Wist je dat deze hippe, ongefilterde mousserende wijn een geschiedenis kent die teruggaat tot de 16e eeuw?! Zo ver terug? Jazeker!
De oudste gedocumenteerde verwijzing naar de méthode ancestrale, waarmee Pét Nat wordt gemaakt, en de ontdekking van mousserende wijn stamt uit 1531 en is verbonden aan de Benedictijner Abdij van Saint-Hilaire in Limoux, Zuid-Frankrijk. In deze abdij ontdekten monniken dat hun witte wijn, waarschijnlijk gemaakt van de witte Mauzac-druif, spontaan begon te bruisen in de fles. Die arme monniken helemaal in de stress natuurlijk!
Dit bruisen gebeurde omdat ze de wijn bottelden terwijl de gisting nog niet volledig voltooid was, de sufferds, de wijn die gistte dus verder in de fles, waardoor er koolzuurgas ontstond dat nergens heen kon en zo begon de wijn te bruisen.
Dit gebeurde dus al lang voordat Champagne zijn beroemde status kreeg wanneer in de 17de eeuw deze methode werd verfijnd die de basis legde voor de Champagnemethode. Gelukkig dat de Monniken per ongeluk de magie van Pét Nat ontdekte zeg!
De Vrijheid van de Wijnmaker, is een Plezier voor de Drinker
In tegenstelling tot champagne, waar strikte wetgeving bepaalt welke druiven mogen worden gebruikt en hoe lang de wijn moet rijpen, is Pét-Nat (tegenwoordig) een speeltuin voor wijnmakers. Van witte tot rode, oranje en rosé varianten werkelijk alles kan. Soms van één druivensoort, soms een wilde blend. De bubbels zijn vaak zachter dan bij champagne, en de wijnen zijn licht, feestelijk en bovenal heerlijk doordrinkbaar, gevaarlijk lekker dus. Geen complexe etiquette, maar puur plezier in een flesje.
Verwacht het Onverwachte! Een ‘stoute’ fruitigheid
Het leuke aan Pét Nat? Geen twee flessen zijn dus exact hetzelfde. Afhankelijk van de druif en de regio kan het spectrum variëren van fris en fruitig met tonen van groene appel en citrus tot bloemig met hints van perzik en honing wanneer we praten over een wijn gemaakt van witte druiven. Wanneer ze rode druiven hebben gebruikt kunnen ze ruiken naar vers geplukte aardbeien tot aan de zoete aardse ‘groene smaak van verse vijgen. Sommige hebben zelfs een funky, licht boerse toets door de wilde gisting, wat dan weer niet persé mijn voorkeur heeft, integendeel, geef mij maar die ‘stoute’ fruitigheid. Extra speels: omdat ze ongefilterd zijn, kan er wat troebelheid of bezinksel in de fles zitten. Maar hé, dat is toch gewoon puur karakter!
Wanneer drink je Pét Nat?
Een belangrijke vraag! Omdat deze wijnen vaak iets wilder zijn, kunnen ze best wat avontuur in pairing gebruiken. Een frisse, fruitige Pét Nat doet het bijvoorbeeld geweldig bij oesters, ceviche of burrata met tomaat en basilicum. Heb je een funky, iets boersere variant? Die kan verrassend goed samen met Aziatische gerechten vanwege z’n umami smaak of juist zachte kazen.
Pét Nat is veelzijdig: perfect als frisse start van de avond, maar net zo geschikt voor een ontspannen weekendmiddag. Met een vaak lager alcoholpercentage kun je zonder schuldgevoel genieten. Zit je aan een lange eettafel en weet je even niet meer wat te kiezen? Pét-nat is your friend!
Schenk de wijn vooral niet in een champagne flûte, dat is gewoon zonde van de wijn, het verliest al z’n rebelsheid.
Nog even snel een pro-tip: schud de fles niet (tenzij je een mini-vulkaan op tafel wilt), maar schenk voorzichtig uit. Of je nu helder of met depot drinkt, hangt helemaal van jou af.
Wist je dat je een kroonkurk van een Pét Nat fles eigenlijk altijd kunt hergebruiken om de fles af te sluiten wanneer je hem niet in één keer zou leegdrinken? Soms sluit hij zelfs zo goed, dat je opnieuw een flesopener nodig hebt. Een Pét Nat is het lekkerste wanneer hij tussen de 6°C én 8°C.
Probeer het zelf gewoon eens. Pét-nat is een wijn die je moet ervaren. Het is rauw, speels en altijd verrassend. Dus trek die kroonkurk open, schenk in en laat je verrassen door een van de meest spontane bubbels die de wijnwereld te bieden heeft!
Waarom Iedereen Opeens Pét Nat Wil!
Natuurlijke wijnen zitten in de lift, ze zijn gewoon hip! En Pét Nat? Die past perfect in dat plaatje: minimale interventie, maximale expressie. Kleine wijnmakers over de hele wereld experimenteren erop los, van Frankrijk (de Loire is zo een hotspot!) tot Australië en Californië. En eerlijk? Dat nonchalante karakter - kroonkurk in plaats van zo’n deftige muselet en kurk - geeft het een relaxte, bijna rebelse uitstraling. Ook hebben de labels van deze wijnen een enorm creatieve uitstraling, het kan eigenlijk niet gek genoeg, zo zijn er dan ook weinig tot geen regels over hoe het label eruit moet zien. Pét Nat is wijn zonder pretentie, en dat maakt ‘m voor mij zo aantrekkelijk.
Dus Pét Nat is eigenlijk gewoon de ruwe diamant onder de bubbels: gewoon spontaan, levendig en altijd een verrassing. Net zoals ik! Neh grapje, *knipoog*. Het is de wijn voor avontuurlijke wijndrinkers, voor mensen die houden van het onverwachte en voor iedereen die wel eens buiten de gebaande paden wil proeven. Dus, ben jij klaar voor een glas ongetemde bruis? Ik wel hoor! Dus om je alvast op weg te helpen, hieronder vind je een paar leuke Pét Nat’s die ik alvast met jullie wil delen. Of kijk éven bij mijn “natuurlijke” Karakterbox én bestel een doosje met spannende wijnen voor jezelf en je vrienden.
----------------- Persoonlijke Proefnotities
Hieronder vind je verschillende Pét Nat's die ik de afgelopen periode heb geproefd en zelf zeer enthousiast over ben.
Margot van Lieshout
Wine marketeer, sales expert with over 20 years in the trade, public speaker and international wine judge. Thousands of wines scored from Steiermark to Ningxia, and a trade she knows from the inside out. Wine with Margot is where she helps wine brands tell the stories that sell them.
Want to argue about this? Good.
The conversation about every article happens in the Substack comments, together with the newsletter. Join free and bring opinions.
